Kruiden

De aarmunt, ook bekend als groene munt (Mentha spicata), is een aromatische vaste plant uit de lipbloemenfamilie (Lamiaceae). Van oorsprong komt deze plant voor in Midden- en Zuid-Europa, waar hij zich regelmatig verwilderd vestigt. Pepermunt (Mentha ×piperata), een veelgebruikte variant in voeding en verzorgingsproducten, is ontstaan uit een kruising van aarmunt en watermunt (Mentha aquatica).
De bladeren van de aarmunt bevatten een rijkdom aan etherische oliën, waarbij carvon de voornaamste is. Dit bestanddeel komt ook voor in karwij, wat de munt zijn kenmerkende geur geeft. De bladeren bevatten echter weinig menthol, waardoor de smaak zachter is dan die van pepermunt.

De gewone agrimonie (Agrimonia eupatoria) is een kruidachtige plant behorend tot de rozenfamilie (Rosaceae). Deze plant, met zijn heldergele bloemen in lange, slanke aren, is vrij algemeen te vinden op kalkrijke bermen en dijken in België en Nederland.
De meest voorkomende toepassing is als thee, maar het kruid kan ook worden verwerkt tot een tinctuur.

De citroengele honingklaver (Melilotus officinalis), ook bekend als akkerhoningklaver, is een tweejarige of meerjarige plant uit de vlinderbloemenfamilie (Leguminosae). Oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Europa, heeft deze plant zich inmiddels wereldwijd verspreid. Het is een slanke, onbehaarde plant die veelvuldig te vinden is langs wegen en op bouwland, en komt ook voor in duingebieden. De citroengele honingklaver bereikt een hoogte van 30 tot 150 cm en bloeit van juli tot oktober.

Luzerne (Medicago sativa), ook bekend als alfalfa, is een vaste plant die, afhankelijk van de variëteit en het klimaat, tussen de vijf en twaalf jaar kan leven. Met een hoogte tot één meter en trosjes van kleine paarse bloemen, lijkt de plant op klaver. De plant heeft een diep en krachtig wortelsysteem dat zich tot wel 4,5 meter kan uitstrekken.
Luzerne is inheems in Europa en wordt wereldwijd geteeld als veevoer. In Nederland wordt luzerne voornamelijk kunstmatig gedroogd voor de productie van eiwitrijk veevoer.

Ascophyllum nodosum, beter bekend als knotswier, is een type bruinwier dat wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van kleine blaasjes met slijmerige inhoud aan de stengels, waarin de voortplantingsorganen zich bevinden. Deze stengels bevatten ook grote, met gas gevulde knobbels die ervoor zorgen dat de plant rechtop blijft staan onder water. Knotswier varieert in kleur van olijfgroen tot goudbruin. Het thallus kan een lengte bereiken van 30 tot 60 cm en is flexibel, zodat het kan meedeinen met de krachtige bewegingen van het water.

Absintalsem (Artemisia absinthium) is een plant uit de composietenfamilie (Asteraceae). Deze soort staat op de Nederlandse Rode Lijst van planten als vrij zeldzaam en matig in aantal afgenomen. Het is een vaste plant die van nature groeit op droge, kalkrijke, stikstofrijke en bewerkte gronden in gematigde streken van Europa, Azië en Noord-Afrika. De geslachtsnaam Artemisia is afgeleid van de Griekse jachtgodin Artemis.
Het bittere extract van deze knoppen is een belangrijk ingrediënt in dranken zoals vermout en klassieke absint. De belangrijkste smaakstoffen hierin zijn absinthine en het naar menthol ruikende terpeen thujon.

Absintalsem (Artemisia absinthium) is een plant uit de composietenfamilie (Asteraceae). Deze soort staat op de Nederlandse Rode Lijst van planten als vrij zeldzaam en matig in aantal afgenomen. Het is een vaste plant die van nature groeit op droge, kalkrijke, stikstofrijke en bewerkte gronden in gematigde streken van Europa, Azië en Noord-Afrika. De geslachtsnaam Artemisia is afgeleid van de Griekse jachtgodin Artemis.
Het bittere extract van deze knoppen is een belangrijk ingrediënt in dranken zoals vermout en klassieke absint. De belangrijkste smaakstoffen hierin zijn absinthine en het naar menthol ruikende terpeen thujon.

Glidkruid (Scutellaria) is een veelzijdig geslacht van zowel eenjarige als meerjarige planten, behorend tot de lipbloemenfamilie (Lamiaceae). Het geslacht omvat ongeveer tweehonderd soorten, die allemaal gekenmerkt worden door hun kenmerkende, kelkvormige bloemen. Deze bloemen onderscheiden zich door duidelijk zichtbare boven- en onderlippen. De naam "Scutellaria" is afgeleid van het Latijnse woord "scutella", wat "klein schild" of "schoteltje" betekent, en verwijst naar de vorm van de bloemkelk.

Anijszaad heeft een natuurlijk zoete, warme smaak die doet denken aan drop. Het is een veelzijdige smaakmaker die zowel in zoete als hartige gerechten gebruikt kan worden. Over de hele wereld wordt anijszaad gebruikt in snoepgoed, en het wordt ook vaak toegevoegd aan likeuren, zoals Ouzo.
Je kunt anijszaad toevoegen aan brood, gebak, koekjes, fruit en peperkoek. In de Indische keuken is anijs onmisbaar in curry's en bij visgerechten, en het geeft een heerlijke smaak aan groenten zoals pompoen en wortel. In Nederland is het een traditie om anijszaad te gebruiken op beschuit met muisjes bij een geboorte.
Anijszaadthee heeft een warme, milde smaak en is populair als thee na het eten.

Anijszaad heeft een natuurlijk zoete, warme smaak die doet denken aan drop. Het is een veelzijdige smaakmaker die zowel in zoete als hartige gerechten gebruikt kan worden. Over de hele wereld wordt anijszaad gebruikt in snoepgoed, en het wordt ook vaak toegevoegd aan likeuren, zoals Ouzo.
Je kunt anijszaad toevoegen aan brood, gebak, koekjes, fruit en peperkoek. In de Indische keuken is anijs onmisbaar in curry's en bij visgerechten, en het geeft een heerlijke smaak aan groenten zoals pompoen en wortel. In Nederland is het een traditie om anijszaad te gebruiken op beschuit met muisjes bij een geboorte.
Anijszaadthee heeft een warme, milde smaak en is populair als thee na het eten.

Aroniabessen, ook wel zwarte appelbessen genoemd, groeien aan compacte struiken van ongeveer 1 tot 3 meter hoog. De bessen hebben een diep paarse tot zwarte kleur en worden al lange tijd in verschillende culturen gebruikt.
De bessen bevatten verschillende natuurlijke plantenstoffen, waaronder anthocyaninen en polyfenolen. Deze stoffen zorgen onder andere voor de karakteristieke kleur van de vrucht en spelen een rol bij de bescherming van het zaad in de vrucht. In vergelijking met blauwe bessen bevatten aroniabessen relatief veel anthocyaninen.
Aroniabessen zijn een populair ingrediënt in bijvoorbeeld sappen, thee en jams vanwege hun rijke kleur en smaak.

Aroniabessen, ook wel zwarte appelbessen genoemd, groeien aan compacte struiken van ongeveer 1 tot 3 meter hoog. De bessen hebben een diep paarse tot zwarte kleur en worden al lange tijd in verschillende culturen gebruikt.
De bessen bevatten verschillende natuurlijke plantenstoffen, waaronder anthocyaninen en polyfenolen. Deze stoffen zorgen onder andere voor de karakteristieke kleur van de vrucht en spelen een rol bij de bescherming van het zaad in de vrucht. In vergelijking met blauwe bessen bevatten aroniabessen relatief veel anthocyaninen.

Aroniabessen zijn een populair ingrediënt in bijvoorbeeld sappen, thee en jams vanwege hun rijke kleur en smaak.

De artisjok (Cynara scolymus) is een plant die oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied komt. De groene of paarse bloemknoppen worden vaak gegeten als groente en zijn bekend om hun licht bittere, aromatische smaak. De plant wordt al eeuwenlang gebruikt in verschillende keukens en bereidingen.
Artisjokken bevatten een breed scala aan voedingsstoffen en fytonutriënten. Zo bevatten ze bètacaroteen, vitamine C, vitamine B en mineralen zoals calcium, magnesium en kalium. Daarnaast bevatten ze flavonoïden, enzymen en tannines, die bijdragen aan de karakteristieke kleur en smaak van de bloemknoppen.
Dankzij hun rijke smaak en unieke textuur zijn artisjokken populair in salades, soepen, pasta’s en diverse culinaire gerechten.

De artisjok (Cynara scolymus) is een plant die oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied komt. De groene of paarse bloemknoppen worden vaak gegeten als groente en zijn bekend om hun licht bittere, aromatische smaak. De plant wordt al eeuwenlang gebruikt in verschillende keukens en bereidingen.
Artisjokken bevatten een breed scala aan voedingsstoffen en fytonutriënten. Zo bevatten ze bètacaroteen, vitamine C, vitamine B en mineralen zoals calcium, magnesium en kalium. Daarnaast bevatten ze flavonoïden, enzymen en tannines, die bijdragen aan de karakteristieke kleur en smaak van de bloemknoppen.
Dankzij hun rijke smaak en unieke textuur zijn artisjokken populair in salades, soepen, pasta’s en diverse culinaire gerechten.

Ashwagandha, officieel bekend als Withania somnifera, is een plant die al eeuwenlang wordt gebruikt binnen de ayurvedische traditie uit India. Binnen deze traditionele leer wordt ashwagandha aangeduid als een zogenoemde rasayana, een term die in de Ayurveda wordt gebruikt voor kruiden met een bijzondere culturele en historische betekenis.
De plant behoort tot de Magnoliophyta-familie en staat ook bekend onder de namen Indiase ginseng en winterkers. De wortel van de plant wordt traditioneel het meest toegepast.
De naam ashwagandha betekent letterlijk “paardengeur”, een verwijzing naar de karakteristieke, aardse geur van de verse wortel. In de Indiase cultuur wordt het kruid vaak symbolisch geassocieerd met kracht en vitaliteit, vergelijkbaar met die van een paard.

Ashwagandha, officieel bekend als Withania somnifera, is een plant die al eeuwenlang wordt gebruikt binnen de ayurvedische traditie uit India. Binnen deze traditionele leer wordt ashwagandha aangeduid als een zogenoemde rasayana, een term die in de Ayurveda wordt gebruikt voor kruiden met een bijzondere culturele en historische betekenis.
De plant behoort tot de Magnoliophyta-familie en staat ook bekend onder de namen Indiase ginseng en winterkers. De wortel van de plant wordt traditioneel het meest toegepast.
De naam ashwagandha betekent letterlijk “paardengeur”, een verwijzing naar de karakteristieke, aardse geur van de verse wortel. In de Indiase cultuur wordt het kruid vaak symbolisch geassocieerd met kracht en vitaliteit, vergelijkbaar met die van een paard.

Aziatische waternavel, ook bekend als Gotu kola (Centella asiatica), is een laagblijvende plant die van nature voorkomt in delen van Zuidoost-Azië. De plant groeit bij voorkeur in vochtige gebieden en speelt al eeuwenlang een belangrijke rol binnen traditionele systemen zoals de Ayurveda.
Binnen deze tradities wordt Aziatische waternavel gewaardeerd vanwege haar lange geschiedenis en veelzijdige toepassing in cultureel gebruik. Door de aanwezigheid van verschillende natuurlijke plantstoffen heeft de plant een vaste plaats gekregen binnen de kruidkundige traditie van Azië.
Aziatische waternavel is te herkennen aan haar kruipende stengels en kleine, ronde bladeren. Tijdens de bloeiperiode verschijnen er kleine witte tot lichtroze bloemen.

Baardmos (Usnea barbata), soms ook wel 'oudemansbaard' genoemd, is een geslacht van korstmossen dat behoort tot de ascomyceten. Ze komen voor in vochtige bossen over de hele wereld, waar ze meestal aan boomtakken hangen. In zeldzame gevallen worden ze ook op de bodem of op rotsen aangetroffen. Het geslacht behoort tot de familie van Parmeliaceae. Baardmossen worden gekenmerkt door een struikachtige bouw en een centrale as vanwaaruit vertakkingen ontspringen. In gebieden die vrij zijn van luchtverontreiniging kunnen ze 10 tot 20 cm lang worden.

Basilicum (Ocimum basilicum) is een aromatische plant uit de lipbloemenfamilie (Lamiaceae). De naam basilicum is afgeleid van het Oudgriekse woord basileus, wat “koning” betekent. Deze herkomst ligt ook ten grondslag aan de alternatieve benaming koningskruid. Oorspronkelijk komt basilicum voor in gebieden tussen Centraal-Afrika en Zuidoost-Azië, waar de plant al lange tijd wordt gewaardeerd.
Binnen verschillende traditionele systemen en historische bronnen komt basilicum voor als onderdeel van cultureel en kruidkundig gebruik. In oude teksten en farmacopeeën wordt de plant genoemd in uiteenlopende contexten, wat haar een bijzondere plaats geeft binnen de geschiedenis van kruidkundige tradities.
Basilicum is te herkennen aan haar zachte, groene bladeren en karakteristieke geur. 

De zuurbes (Berberis vulgaris) is een bladverliezende struik die behoort tot de berberisfamilie (Berberidaceae). De plant komt van nature voor in grote delen van Eurazië en groeit bij voorkeur op vrij droge, vaak kalkhoudende bodems, zoals langs bosranden en in struikgewas.
De struik staat bekend om haar doornige takken, gele bloemen en langwerpige, felrode bessen. Zowel de wortels, schors, bladeren als de vruchten bevatten van nature verschillende plantstoffen, waaronder berberine. Deze stof is kenmerkend voor planten uit het geslacht Berberis.
Binnen verschillende culturen wordt zuurbes al lange tijd gewaardeerd vanwege haar culinaire toepassingen. In Europa werden de bessen traditioneel gebruikt bij de bereiding van jam en andere voedingsmiddelen.

De berendruif (Arctostaphylos uva-ursi) is een laagblijvende, groenblijvende plant uit de heidefamilie (Ericaceae). De Nederlandse naam “berendruif” verwijst naar een oude volksopvatting dat beren graag de vruchten van deze plant zouden eten.
De wetenschappelijke naam is een zogenoemde tautologie, opgebouwd uit zowel Griekse als Latijnse woorden. Arktos (Grieks) en ursus (Latijn) betekenen beide “beer”, terwijl staphyle en uva beide “druif” betekenen. De naam benadrukt daarmee tweemaal dezelfde betekenis.
Berendruif wordt al sinds de middeleeuwen genoemd in historische kruidenboeken en maakt deel uit van de Europese kruidkundige traditie. Binnen deze context werd de plant beschreven en gewaardeerd vanwege haar bijzondere plaats in traditioneel gebruik.

De berendruif (Arctostaphylos uva-ursi) is een laagblijvende, groenblijvende plant uit de heidefamilie (Ericaceae). De Nederlandse naam “berendruif” verwijst naar een oude volksopvatting dat beren graag de vruchten van deze plant zouden eten.
De wetenschappelijke naam is een zogenoemde tautologie, opgebouwd uit zowel Griekse als Latijnse woorden. Arktos (Grieks) en ursus (Latijn) betekenen beide “beer”, terwijl staphyle en uva beide “druif” betekenen. De naam benadrukt daarmee tweemaal dezelfde betekenis.
Berendruif wordt al sinds de middeleeuwen genoemd in historische kruidenboeken en maakt deel uit van de Europese kruidkundige traditie. Binnen deze context werd de plant beschreven en gewaardeerd vanwege haar bijzondere plaats in traditioneel gebruik.

De berk (Betula) is een boom die al eeuwenlang een bijzondere plaats inneemt binnen Europese culturen en tradities. In historische context werd de berk soms gezien als een symbolische of zelfs heilige boom, onder andere vanwege haar rol in seizoensrituelen en volksgebruiken.
In het vroege voorjaar, vlak voordat de boom begint uit te lopen, kan berkensap worden afgetapt. Dit moment valt samen met de periode waarin de sapstroom het meest actief is. Ook de jonge berkenbladeren worden traditioneel in deze fase verzameld. Zowel het sap als de bladeren maken deel uit van oude gebruiken en worden al lange tijd beschreven in botanische en kruidkundige bronnen.
Berkenblad bevat van nature verschillende plantaardige bestanddelen, waaronder flavonoïden, saponinen en tannines.

De berk (Betula) is een boom die al eeuwenlang een bijzondere plaats inneemt binnen Europese culturen en tradities. In historische context werd de berk soms gezien als een symbolische of zelfs heilige boom, onder andere vanwege haar rol in seizoensrituelen en volksgebruiken.
In het vroege voorjaar, vlak voordat de boom begint uit te lopen, kan berkensap worden afgetapt. Dit moment valt samen met de periode waarin de sapstroom het meest actief is. Ook de jonge berkenbladeren worden traditioneel in deze fase verzameld. Zowel het sap als de bladeren maken deel uit van oude gebruiken en worden al lange tijd beschreven in botanische en kruidkundige bronnen.
Berkenblad bevat van nature verschillende plantaardige bestanddelen, waaronder flavonoïden, saponinen en tannines.