Kruiden

De vlier (Sambucus nigra L.) is een inheemse boom of struik die wijdverspreid voorkomt in Nederland. De plant groeit op uiteenlopende locaties, zoals langs wegen, in bosranden en in tuinen.
Aan het einde van mei bloeit de vlier met grote schermen van kleine, roomwitte bloemen die een zoete, bloemige geur verspreiden. Deze bloesems worden traditioneel gebruikt voor het maken van onder andere vlierbloesemlikeur, -siroop en pannenkoekjes.
De bloemen bevatten verschillende natuurlijke plantenstoffen, waaronder flavonoïden zoals rutine, quercetine en astragaline. Daarnaast zijn er onder andere tannines (looistoffen), triterpenen, vetzuren en etherische olie in de bloesems aanwezig.

De vlier (Sambucus nigra L.) is een inheemse boom of struik die wijdverspreid voorkomt in Nederland. De plant groeit op uiteenlopende locaties, zoals langs wegen, in bosranden en in tuinen.
Aan het einde van mei bloeit de vlier met grote schermen van kleine, roomwitte bloemen die een zoete, bloemige geur verspreiden. Deze bloesems worden traditioneel gebruikt voor het maken van onder andere vlierbloesemlikeur, -siroop en pannenkoekjes.
De bloemen bevatten verschillende natuurlijke plantenstoffen, waaronder flavonoïden zoals rutine, quercetine en astragaline. Daarnaast zijn er onder andere tannines (looistoffen), triterpenen, vetzuren en etherische olie in de bloesems aanwezig.

Psylliumvezels zijn afkomstig van de zaden van Plantago psyllium. Deze zaden bestaan grotendeels uit vezels en worden vaak gebruikt als ingrediënt in voedingsproducten en supplementen. Psyllium bevat zowel oplosbare als onoplosbare vezels.
Het zaad bestaat voor meer dan 80% uit vezels, waarvan ongeveer 70% oplosbaar en 30% onoplosbaar is. Wanneer psylliumvezels in contact komen met water, vormen ze een gelachtige substantie die veel vocht kan opnemen. Daarom is het belangrijk om bij gebruik van psyllium voldoende water te drinken.

Vanwege deze eigenschappen wordt psyllium vaak toegepast in producten die bedoeld zijn als aanvulling op de dagelijkse vezelinname.

Vrouwenmantel (Alchemilla vulgaris) behoort tot een geslacht van ongeveer duizend soorten vaste kruidachtige en struikvormige planten binnen de rozenfamilie (Rosaceae). De plant komt voornamelijk voor in Europa en Azië, met enkele soorten in bergachtige gebieden van Afrika en Noord- en Zuid-Amerika. Vrouwenmantel groeit bij voorkeur op vochtige en verstoorde plekken, zoals bosranden, natte graslanden en wegbermen.

De grote weegbree (Plantago major) is een plant die behoort tot de weegbreefamilie (Plantaginaceae) en varieert in grootte van 10 tot 50 cm. Het vormt een dicht bladrozet dat goed bestand is tegen betreding, waardoor het vaak wordt beschouwd als onkruid. Deze plantensoort komt veel voor in tuinen, langs wegen en paden, en wordt soms spottend het "voetspoor van de blanken" genoemd. Niettemin is er een gekweekte variëteit bekend als Plantago major 'Rosularis'.

Smalle weegbree (Plantago lanceolata) is een inheemse plant die voorkomt in Europa, delen van Azië, Noord-Afrika en Noord-Amerika. De plant groeit bij voorkeur op vochtige, zanderige grond en is te vinden in graslanden, langs wegen en spoorwegen en zelfs tussen bestrating.
Smalle weegbree kan een hoogte bereiken van ongeveer 75 centimeter en heeft lange, smalle bladeren. Vanaf mei bloeit de plant met lichtgroene bloemaren, voorzien van opvallende witte meeldraden.

Smalle weegbree (Plantago lanceolata) is een inheemse plant die voorkomt in Europa, delen van Azië, Noord-Afrika en Noord-Amerika. De plant groeit bij voorkeur op vochtige, zanderige grond en is te vinden in graslanden, langs wegen en spoorwegen en zelfs tussen bestrating.
Smalle weegbree kan een hoogte bereiken van ongeveer 75 centimeter en heeft lange, smalle bladeren. Vanaf mei bloeit de plant met lichtgroene bloemaren, voorzien van opvallende witte meeldraden.

Wild kattenkruid (Nepeta cataria) behoort tot een geslacht van 250 soorten in de familie van de lipbloemen (Lamiaceae). Het geslacht heeft nauwe verwantschap met Glechoma, Stachys en Prunella. Oorspronkelijk komt dit geslacht voor in Europa en Azië. De stengels groeien in knopen en vormen vaak dichte tapijten op de grond. De bladeren zijn grof getand en voelen zacht aan vanwege de beharing. De rechtopstaande stengels dragen kleine, buisvormige bloemen in paren die zich bevinden in de oksels van de bladeren.

De schietwilg (Salix alba), ook bekend als “white willow” in het Engels, is een boom die veel voorkomt in Nederland. De bast van de wilg bevat van nature de stof salicine, een glycoside die al in 1828 werd geïdentificeerd door de Duitse apotheker Johann Andreas Buchner.
Schietwilg wordt gewaardeerd om zijn lange geschiedenis van gebruik en is botanisch interessant vanwege zijn karakteristieke bladeren en groeivorm.

De witte waterkers behoort tot de kruisbloemenfamilie (Brassicaceae) en lijkt op de slanke waterkers (Rorippa microphylla), maar onderscheidt zich door kortere vruchten en een andere zaadstructuur.
De plant groeit in en rondom water, zoals langs beken, sloten, plassen en in moerassen. Het is een slappe, onbehaarde plant die 10 tot 60 cm hoog kan worden en een holle, vierkante stengel heeft die vaak aan de basis kruipt. Witte waterkers bloeit met witte bloemen met kroonblaadjes van 4 tot 6 mm.

Zilverkaars (Cimicifuga racemosa), ook bekend als Black Cohosh of zwarte zilverkaars, is een plant die al eeuwenlang wordt gebruikt in de traditionele kruidengeneeskunde van Noord-Amerika. De wortels werden door verschillende Noord-Amerikaanse stammen gebruikt en staan bekend onder de naam “squawroot”.

De plant is tegenwoordig bekend vanwege zijn lange geschiedenis van gebruik en culturele betekenis. Zilverkaars wordt steeds vaker verkocht in Nederland, vooral als onderdeel van kruidentheeën, supplementen en traditionele kruidenmengsels.

Zoethout (Glycyrrhiza glabra) is een veelzijdig kruid dat al eeuwen wordt gebruikt in diverse tradities, waaronder de Ayurvedische cultuur. De plant wordt verbouwd in verschillende delen van de wereld, zoals Europa, Azië en het Midden-Oosten, en kan ook in Nederland groeien. De wortels hebben drie tot vier jaar nodig voordat ze geoogst kunnen worden.
Naast de wortels worden ook de bladeren van zoethout gebruikt, bijvoorbeeld voor het zetten van thee. Zoethout is bekend om zijn karakteristieke zoete smaak, die onder andere wordt veroorzaakt door de natuurlijke stof glycyrrhizine. Het wordt veel toegepast in voedingsmiddelen en kruidbereidingen.

Zoethout (Glycyrrhiza glabra) is een veelzijdig kruid dat al eeuwen wordt gebruikt in diverse tradities, waaronder de Ayurvedische cultuur. De plant wordt verbouwd in verschillende delen van de wereld, zoals Europa, Azië en het Midden-Oosten, en kan ook in Nederland groeien. De wortels hebben drie tot vier jaar nodig voordat ze geoogst kunnen worden.
Naast de wortels worden ook de bladeren van zoethout gebruikt, bijvoorbeeld voor het zetten van thee. Zoethout is bekend om zijn karakteristieke zoete smaak, die onder andere wordt veroorzaakt door de natuurlijke stof glycyrrhizine. Het wordt veel toegepast in voedingsmiddelen en kruidbereidingen.

Peper is een veelgebruikte specerij in de keuken, bekend om zijn scherpe smaak. Het wordt verkregen uit de bessen van de tropische peperplant, Piper nigrum. De scherpte van zwarte peperkorrels komt voort uit het bestanddeel piperine. Peper komt voor in verschillende kleuren, waaronder zwart, wit en groen.
Het kan vrijwel in elk gerecht worden gebruikt en versterkt de smaak van vlees, terwijl het een pittige toets toevoegt aan soepen en puree. Soms wordt peper ook gebruikt in bakproducten, zoals pepernoten, zij het in gematigde hoeveelheden. Hele peperkorrels, gedroogde besjes van de peperplant, worden in sommige gerechten gebruikt. Ondanks dat peper ook gemalen verkrijgbaar is, geven veel fijnproevers de voorkeur aan versgemalen peper. 

Zwarte Thee Assam is een zwarte thee afkomstig uit de gelijknamige staat in India. Sinds 1838 wordt deze thee ook buiten India gedronken, maar in de eerste 25 jaar kon hij nog niet opboksen tegen de al langer populaire Japanse en Chinese theeën, die sinds de 17e eeuw in Europa geliefd waren. Tegenwoordig is ongeveer de helft van de totale Indiase theeproductie afkomstig uit Assam, waarmee het deze regio populairder maakt dan de andere beroemde Indiase theesoorten: Darjeeling en Nilgiri.

De schil van de zwarte walnoot (Juglans nigra) wordt verkregen uit de onvolgroeide vruchten van de boom. Zwarte walnoot, ook bekend als “zwarte noot”, is een soort walnoot die van nature voorkomt in de Verenigde Staten en Canada. De boom behoort tot de okkernootfamilie.
De vruchten van de zwarte walnoot zijn donkerbruin en hebben een kenmerkende geur die verschilt van die van Europese walnoten. Ze worden soms verwerkt in extracten of tincturen, waarbij de natuurlijke stoffen behouden blijven. De vruchten zijn eetbaar en bevatten onder andere polyfenolen, looistoffen, juglon, tannines en omega-vetzuren.

De gewone walnoot (Juglans regia) wordt veel gebruikt in voeding en culinair gebruik vanwege de eetbare noten.

De zwarte bes (Ribes nigrum L.) is een plant die van nature voorkomt in Noord-Azië, Noord-Europa en Centraal-Europa. De naam ‘nigrum’ verwijst naar de donkere kleur van de bessen, terwijl ‘ribes’ verwijst naar de bessen zelf.
De zwarte bes groeit goed op vochtige, voedselrijke grond en is bestand tegen kou en vochtigheid. In Nederland en België komt de plant veel voor.

Verschillende delen van de plant worden traditioneel gebruikt, waaronder de bessen, pitten en bladeren. De bessen bevatten onder andere vitamines en mineralen, terwijl het blad rijk is aan natuurlijke plantenstoffen zoals bioflavonoïden, anthocyanen en tannines. Het gebruik van zwarte besblad (Folium Ribis nigri) kent een lange geschiedenis in culinaire en traditionele toepassingen.